Steun ons en help Nederland vooruit

maandag 14 november 2016

D66 wil diversiteit van provincie en inwoners koesteren, beschermen en stimuleren

Fractievoorzitter Ilse Zaal heeft in haar algemene beschouwingen bij de begrotingsbehandeling op 14 november met optimisme naar de prioriteiten voor de toekomst gekeken. D66 wil de diversiteit van de provincie en de inwoners koesteren, beschermen en stimuleren. Vanuit grote welvaart en welzijn willen we verantwoord verder. Bij alle activiteiten is duurzaamheid het uitgangspunt. Van de natuur willen we ook in de toekomst kunnen blijven genieten.

Voor de energietransitie hebben we verantwoorde, maar slimme kaders om natuur en landschap te beschermen én de klimaatdoelen te halen. Ook wil D66 verder kijken naar de houdbaarheid van de provincie-financiën op de lange termijn en ziet D66 niets in het aanleggen van meer asfalt – na het oplossen van de nu bekende knelpunten. Ook mobiliteit moet duurzamer in de toekomst. Zonder inwoners en bedrijven gaan we de klimaatdoelen niet halen. Daarvoor moet de provincie meer initiatieven gaan nemen.

Enthousiast wordt D66 van het project Marker Wadden, een prachtig voorbeeld van het realiseren van meer welvaart en welzijn, win-win voor mens en natuur.


Hieronder de integrale tekst van de algemene beschouwingen.


Algemene beschouwingen 14 november 2016 – Provinciale Staten van Noord-Holland

Ilse Zaal, fractievoorzitter D66 Noord-Holland

Er wordt veel gemopperd, ook vandaag, ook weer in dit huis. Ik ga mijn spreektijd gebruiken om een optimistisch verhaal te vertellen. Met een ambitieuze blik richting de toekomst, zoals u dat van D66 gewend bent.
En er is zeker reden voor optimisme. We zijn een provincie met een sluitende begroting, de economie trekt aan, en met Noord-Hollanders gaat het bovengemiddeld goed in termen van welzijn en welvaart.

En of welvaart en welzijn nu worden veroorzaakt door een auto voor de deur met bijbehorende parkeerplaats, een achterbank vol kinderen, prachtige natuur in de nabije omgeving of het hebben van een goede baan, verschilt voor iedereen. Het belangrijkste is dat Noord-Holland voor iedereen iets te bieden heeft. En dat is het geval. Die diversiteit van onze provincie en onze inwoners moeten we koesteren, beschermen en stimuleren.

Noord-Holland stimuleert duurzaamheid volop

Dat stimuleren doen we volop als het gaat om duurzaamheid. Het gaat immers niet alleen om onze generatie, maar ook om de generaties die na ons komen in Noord-Holland en daarbuiten. Kunnen zij nog van dezelfde schone lucht en mooie landschappen genieten als wij? Het antwoord is simpel: niet als we de transitie naar een duurzame provincie geen prioriteit geven. Dus werken we daar hard aan.

Een belangrijk kenmerk van het Noord-Hollandse beleid is dat duurzaamheid een integraal onderdeel van het beleid is. De portefeuillehouder infrastructuur verlengt de SolaRoad en vergroot het aantal oplaadpunten voor elektrische auto’s, de gedeputeerde water omarmt een duurzaam sloepennetwerk, de gedeputeerde cultuur doet aan groene herbestemming, en duurzaamheid is een kernwaarde van de economische uitvoeringsagenda.

Duurzaamheid is niet alleen iets van het openbaar bestuur. Door middel van duurzaamheidsfondsen wordt het bedrijfsleven gestimuleerd bij te dragen aan de transitie naar duurzame energie. Dat het werkt bewijst de MIT-regeling, waarbij het subsidieplafond zeer snel was bereikt. D66 ziet erop toe dat alle provinciale fondsen een net zo groot succes worden.

Duurzaamheid en landschap

Nieuwe energie heeft een grote impact op het landschap. Dat moeten we nooit uit het oog verliezen. Naast een groene partij, is D66 een landschapspartij. De afweging tussen het belang van duurzame energie en bescherming van het landschap is niet eenvoudig en soms ook niet makkelijk uit te leggen. Eenmaal gedane inbreuken op het kwetsbare landschap zijn niet terug te draaien. D66 is daarom blij dat de ruimtelijke verkenning duurzame energietransitie is uitgevoerd. Deze verkenning vormt een goede basis om met elkaar de discussie te voeren. Een open discussie over welke vormen van duurzame energie we nodig hebben in Noord-Holland om een klimaatneutraal 2050 te bereiken.

Het vaststellen van ons ruimtelijk kader voor zonne-energie is een mooi voorbeeld van hoe je na een uitdagende afweging komt tot een goede balans tussen duurzame energie en bescherming van het landschap. Een goede voorbereiding en uitgebreide afweging leidt uiteindelijk tot overeenstemming, hetgeen bevestigd werd door een unaniem besluit van Provinciale Staten. En wat een goede oplossing grootschalige zonne-energie kan zijn, blijkt uit de SolarCampus Purmerend: zonnepanelen op niet gebruikte bedrijventerreinen. D66 hoopt dat goed voorbeeld doet volgen.

Bescherming van natuur en landschap

Door de omgevingswet en de nieuwe wet Natuurbescherming kunnen we als provincie meer sturen op de toekomst van onze landschappen. We moeten die regie pakken! Niet beleidsarm omzetten, maar echt met elkaar kijken hoe we de nieuwe wetgeving kunnen gebruiken om de waarde van ons landschap te versterken. D66 pleit ervoor het nieuwe instrument provinciale landschapen in te gaan zetten. Specifieke aandacht vragen wij voor de kust. De kust is voor onze provincie een gouden rand. Een kwetsbare gouden rand.  D66 is blij dat het Kustpact er ligt en dat er een rem komt op recreatieve bebouwing – als het daadwerkelijk wordt ondertekend. Wij verzoeken de gedeputeerde uitdrukkelijk het provinciaal beleid in overeenstemming te brengen met dit kustpact – voor zover dit nodig is – en Provinciale Staten daarbij te betrekken. D66 wil daarover in gesprek en dient daarvoor een motie in.

Niet alleen de kust is mooi. Noord-Holland barst van de prachtige afwisselende natuur. Na een lange dag werken, even de natuur in. Dat is welzijn voor mij. Iedere Noord-Hollander moet binnen vijf minuten een koe, schaap, boom of plant in de ogen kunnen kijken. En gelukkig gaat het goed met de Noord-Hollandse natuur. Vorige week lazen wij bijvoorbeeld dat de otter weer terug is in Noord-Holland.

Ik werd blij van dat bericht, maar ook verdrietig. Tjeerd Talsma – die zich met zoveel passie en enthousiasme inzette voor de Noord-Hollandse natuur – maakt dit moment niet meer mee. Maar we gaan door, en iedere 250 hectare nieuwe natuur, zal in nagedachtenis van hem zijn.

Bereikbaarheid

Ook bereikbaarheid per bus, auto, fiets of vaartuig draagt bij aan welvaart en welzijn. Toch valt te constateren dat de voorliefde voor wegen een enorme impact heeft op de provinciale begroting. D66 is daar altijd kritisch op geweest. De bereikbaarheid begint zich te ontwikkelen als het ‘rupsje nooit genoeg’ van Noord-Holland en dat vindt mijn partij geen goede ontwikkeling. Na het oplossen van bestaande knelpunten zoals de A8/A9 en de bereikbaarheid van de Haarlemmermeer is het wat D66 betreft genoeg met nieuwe wegen. Wij pleiten ervoor zelfs te kijken of we het onderhoud van bepaalde wegen niet kunnen overdragen naar gemeenten, zoals in Denemarken al is gebeurd. We moeten eens kritisch kijken of alle wegen wel daadwerkelijk provinciaal belang hebben. Onze voorzichtige conclusie is dat dit niet altijd het geval is. Ook zien wij de noodzaak voor een lange termijn visie op duurzame bereikbaarheid. Wij zullen als D66 het initiatief nemen om hier als Provinciale Staten een discussie over te voeren, bijvoorbeeld door middel van een symposium.

Digitale bereikbaarheid

Bij bereikbaarheid hebben we het tegenwoordig niet meer alleen over asfalt, water of rails. Digitale infrastructuur wordt steeds belangrijker. De raad voor de leefomgeving heeft recent geadviseerd dat een goede digitale infrastructuur een belangrijke basisvoorwaarde voor het vestigingsklimaat is. In navolging van motie 25 bij de Kaderbrief hebben wij samen met VVD, CDA en PvdA een voorstel ingediend over het ontwikkelen van een visie op glasvezelinfrastructuur.

Marker Wadden

Ook over de voortgang van de uitvoering het coalitieakkoord kunnen we optimistisch zijn. En soms doet zich een unieke kans voor. Een unieke kans die bij het sluiten van het coalitieakkoord niet voorzien was, maar zeer goed past binnen onze doelen op het gebied van natuur en waterkwaliteit. Ik heb het natuurlijk over de Marker Wadden. D66 is trots dat het college het lef en de doortastendheid heeft om hieraan mee te doen.

Bedrijven en bewoners betrekken bij halen Klimaatakkoord

De Marker Wadden illustreren dat wij onze ogen niet moeten sluiten voor nieuwe ontwikkelingen. Een ander voorbeeld van zo’n ontwikkeling is het Parijse Klimaatakkoord. Dit akkoord laat zien dat alle overheden een tandje bij moeten zetten op het gebied van CO2-reductie. Noord-Holland is de eerste provincie die dit akkoord vertaalt naar provinciaal beleid.

Natuurlijk kunnen we dit niet alleen: samenwerking met andere overheidslagen, bedrijven en inwoners is cruciaal. En iedereen wil meedoen. Twee weken geleden deed een aantal bedrijven in het Financieel Dagblad een oproep om meer aandacht te besteden aan CO2- reductie. Noord-Holland moet deze bedrijven steunen. Ze zien verduurzaming niet als een bedreiging, maar juist als een economische kans. En zo is het.

En ook de initiatieven van inwoners moeten niet vergeten worden. De oplossing van het klimaat-probleem begint klein, bij de mensen thuis. De bestaande woningbouwvoorraad is de grootste uitdaging op het gebied van duurzaamheid. Om de inwoners nog meer te betrekken bij verduurzaming stelt D66 voor om klimaatforums en energieateliers te organiseren. Niet alleen indien er een windmolen of zonnepark in hun omgeving komt, nee om vooraf op te halen wat de inwoners willen en wat hun ideeën zijn. Dat past uitstekend bij de discussie die we binnenkort gaan voeren over de toekomst van ons energielandschap – de zgn. routekaart voor de energietransitie.

Bestuurlijke vernieuwing

Vier weken geleden heeft D66 haar 50e verjaardag gevierd. En een oude vos verliest zijn streken nooit. Wij blijven namelijk de noodzaak van bestuurlijke vernieuwing zien, hoewel die discussie wellicht niet meer zo op de voorgrond staat. Deze fractie heeft in ieder geval haar kroonjuwelen nog niet begraven.

In dat kader pleit D66 ervoor kritisch te blijven kijken naar onze kerntaken en de bijbehorende omvang en geografische ligging van de provincie. Hoe houdbaar is deze bestuurslaag nog? Wat doen we wel en wat doen we niet? Passen de grenzen van deze provincie nog wel bij haar taken? Wat ons betreft wachten we niet tot het Rijk weer met een voorstel komt over herindeling, maar ga we proactief de discussie aan over de toekomst van deze Provincie.

En als we het dan toch over de kroonjuwelen hebben. D66 is verheugd dat er meer aandacht is voor burgerparticipatie in Noord-Holland en kijkt met veel plezier terug op de goede discussies die wij vorige week met elkaar hierover hadden. Burgerparticipatie in het middenbestuur is geen sinecure, maar D66 is blij dat er serieus over is gesproken. We worden nooit “gedwongen” door inwoners om over zo’n initiatief te spreken, zoals eerder gesuggereerd. Wij zijn blij als een burgerinitiatief op onze agenda komt.  We hebben we recent het eerste burgerinitiatief mogen ontvangen en is er een nieuwe referendumverordening in de maak. Laten we met elkaar open blijven staan voor deze initiatieven.