Steun ons en help Nederland vooruit

dinsdag 6 juli 2021

Volgende stap gezet naar lokaal opwekken van duurzame energie

Op 5 juli hebben Provinciale Staten de RES 1.0 voor Noord-Holland Noord en Noord-Holland Zuid vastgesteld. Deze “RES-sen” zijn 2 van de 30 regionale energie-strategieën die richting geven aan plannen voor het lokaal opwekken van hernieuwbare elektriciteit door zonnepanelen of windturbines. Ook afspraken voor de ontwikkeling van warmtenetten zijn hier onderdeel van.

Versie 1.0 voor NHN en NHZ ligt nu voor besluitvorming bij gemeenteraden, Provinciale Staten en algemeen besturen van de waterschappen. De deelnemende overheden werken hierin samen en het proces wordt gedreven van onderop, dus vanuit de gemeenten in opdracht van het Rijk. Hierna wordt verder gewerkt aan uitvoeringsprogramma’s voor de RES 2.0.

Klimaatactie is urgent

Toen Statenlid en woordvoerder klimaat & energie Emre Kanik in maart 2019 geïnstalleerd werd, was klimaatverandering vooral op de achtergrond aanwezig. Kanik: “Alarmerende rapporten en ook berichten over smeltend ijs waren er genoeg, maar we hadden in ieder geval tot 2030 de tijd voordat het echt urgent zou worden. Zo was de gedachte. Echter. begin 2020 begon de grootste droogte en branden uit de geschiedenis van Australië en eigenlijk is het sindsdien op veel plekken over de hele wereld niet meer rustig geweest. De aaneenschakeling van extreem weer op aarde laat zien dat klimaatverandering niet pas later plaats gaat vinden, maar dat we er nu al middenin zitten. Het is klimaatcrisis en het moment om daar op te reageren is vandaag. Op dit moment betekent dat voor Provinciale Staten het accorderen van deze RES 1.0.”

Het vaststellen van deze RES 1.0 is geen reuzensprong, maar wel een belangrijke stap om verantwoordelijkheid te nemen. Deze goedkeuring van zoekgebieden waar naar locaties gezocht kan worden voor het opwekken van duurzame energie start het vervolgtraject om specifieke projecten nader uit te werken. Daarbij is voor D66 vanzelfsprekend en heel belangrijk om gezondheidseffecten goed te onderzoeken, rekening te houden met landschappelijke inpassing en omwonenden te betrekken – bij voorkeur ook door ze financieel te laten participeren. Het voorstel zoals het er nu ligt voorziet hier in.

Samenwerken en draagvlak blijven zoeken

Bij de totstandkoming van de RES 1.0 zijn al veel inwoners, belangenorganisaties, experts, investeerders, energie-coöperaties, experts en ambtenaren betrokken geweest.  D66 heeft voorgesteld om het uitdaagrecht te betrekken in de uitvoering van de regionale energie strategie. De energietransitie heeft de meeste kans van slagen heeft als inwoners invloed kunnen uitoefenen op hun eigen omgeving. Het uitdaagrecht is een instrument dat hen daarbij kan helpen, omdat zij zo, onder door de provincie opgestelde voorwaarden, kunnen bewijzen dat ze het zelf beter kunnen dan de overheid. Het voorstel is aangenomen. Daarnaast is een voorstel van GroenLinks e.a. over het betrekken van andere doelgroepen bij de participatie met steun van D66 aangenomen.

Tussen gemeenten loopt het overleg nog niet helemaal lekker als het om windturbine-locaties vlakbij gemeentegrenzen gaat. Om juridische procedures tussen overheden te voorkomen en daarmee de komst van windturbines te versnellen, heeft D66 samen met VVD en anderen een voorstel ingediend dat het college wanneer nodig de regie pakt om toch tot onderlinge afspraken te komen. D66 hoopt echter dat gemeenten – gezien de urgentie van het klimaatprobleem – het niet zover laten komen en gewoon hun verantwoordelijkheid nemen.

Kanik eindigde zijn inbreng met vertellen waar we het allemaal voor doen: “we doen het vooral voor de volgende generaties. Mijn kinderen die hun school doorlopen en daarna carrière gaan maken op de arbeidsmarkt, hebben hun hele jonge leven al te maken met de energietransitie. Het is belangrijk dat ze goed op de hoogte zijn van wat er speelt.” D66 heeft samen met 6 andere partijen een voorstel “KinderRES” ingediend om de RES naar het onderwijs te brengen. Het voorstel is aangenomen. Het college gaat in overleg met het onderwijs en komt met een voorstel.

Veel aanvullende voorstellen aangenomen

Bij de behandeling van de RES zijn er 33 aanvullende voorstellen behandeld. Twee voorstellen zijn unaniem aanvaard: een voorstel over het beschermen van natuur en cultuurhistorie van het IJmeer en een voorstel over de status van volkstuinen in relatie tot windturbines. Ook voorstellen over vogelvriendelijke windturbines, onderzoek naar binnendijkse achteroevers met natuur en zonnepanelen in de Wieringermeer, energie-armoede en  financiële participatie zijn door D66 gesteund en aangenomen. Een aantal andere moties niet omdat ze volgens het college niet uitvoerbaar of overbodig waren, of voor D66 niet bij de provinciale rol passen. In het geval van de RES is de provincie tenslotte een partner en geen hoger bestuursorgaan.